Rivers of Kutch MCQ Test: કચ્છની નદીઓ MCQ પ્રશ્નોત્તરી: અહીં કચ્છની નદીઓ વિષે સંપૂર્ણ માહિતી સરળ, મુદ્દાસર અને પરીક્ષા ઉપયોગી રીતે ગુજરાતી ભાષામાં આપવામાં આવે છે. જેમાં ઉદ્ગમ, લંબાઈ, અંત ક્યાં થાય છે અને બંધો વિશે માહિતી સામેલ છે.
Rivers of Kutch MCQ Test: કચ્છની નદીઓ MCQ પ્રશ્નોત્તરી
કચ્છની નદીઓ – MCQ ટેસ્ટ (30 પ્રશ્ન)
કચ્છની નદીઓ – સંપૂર્ણ માહિતી (Full Theory)
1. કચ્છ નદી તંત્ર – પરિચય
કચ્છ જિલ્લો ગુજરાતનો રણ પ્રદેશ છે. અહીં વરસાદ ખૂબ ઓછો હોવાથી
👉 કાયમી નદીઓ નથી,
👉 મોટાભાગની નદીઓ મોસમી (ચોમાસા આધારિત) છે
👉 અને મોટાભાગે કચ્છના રણમાં લુપ્ત થાય છે.
2. કચ્છની નદીઓના સામાન્ય લક્ષણો
- નદીઓ ટૂંકી અને મોસમી
- પાણી ઘણીવાર ખારું
- ચોમાસા સિવાય સૂકી રહે છે
- મોટાભાગે રણ અથવા નાના કાંઠાવાળા વિસ્તારમાં સમાઈ જાય છે
- મોટા બંધોની સંખ્યા ઓછી
કચ્છની મુખ્ય નદીઓ – વિગતવાર માહિતી
1️⃣ લૂણી નદી (Luni River)
- ઉદ્ગમ (ક્યાંથી નિકળે છે):
અરવલ્લી પર્વતમાળા (રાજસ્થાન) - કચ્છમાં પ્રવેશ:
પશ્ચિમ કચ્છ તરફ - લંબાઈ:
અંદાજે 495 કિમી (સંપૂર્ણ પ્રવાહ) - અંત ક્યાં પામે છે:
👉 કચ્છનું રણ (અરબી સમુદ્ર સુધી નથી પહોંચતી) - બંધ:
કચ્છ વિસ્તારમાં મોટો બંધ નથી - વિશેષ:
કચ્છની સૌથી લાંબી અને મહત્વપૂર્ણ નદી
2️⃣ મચ્છુ નદી (Machchhu River)
- ઉદ્ગમ:
જસદણ નજીક, સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશ - લંબાઈ:
આશરે 194 કિમી - પ્રવાહ વિસ્તાર:
મોરબી → કચ્છ તરફ - અંત:
કચ્છના નીચાણવાળા વિસ્તારમાં / રણમાં લુપ્ત - બંધ:
- મચ્છુ–1 બંધ
- મચ્છુ–2 બંધ (મોરબી)
- વિશેષ:
1979ની મોરબી પૂરની દુર્ઘટના માટે જાણીતી
3️⃣ ભુખી નદી (Bhukhi River)
- ઉદ્ગમ:
સ્થાનિક ટેકરીઓ, કચ્છ - લંબાઈ:
ટૂંકી (મોસમી) - અંત:
કચ્છનું રણ - બંધ:
નાનો સ્થાનિક બંધ / ચેકડેમ - વિશેષ:
સંપૂર્ણપણે વરસાદ આધારિત
4️⃣ રૂપેણ નદી (Rupen River)
- ઉદ્ગમ:
ઉત્તર ગુજરાત (મહેસાણા વિસ્તાર) - લંબાઈ:
અંદાજે 70–80 કિમી - અંત:
રણ વિસ્તારમાં લુપ્ત - બંધ:
મોટા બંધ નથી - વિશેષ:
કચ્છ સુધી મર્યાદિત વહેણ
5️⃣ ખારી નદી (Khari River)
- ઉદ્ગમ:
સ્થાનિક કચ્છ ટેકરીઓ - લંબાઈ:
ટૂંકી - અંત:
કચ્છનું રણ - બંધ:
નાના ચેકડેમ - વિશેષ:
પાણી ખારું હોવાથી ખેતી માટે ઓછું ઉપયોગી
કચ્છની નદીઓનું મહત્વ
- ભૂગર્ભજળ ભરાવ
- પશુપાલન માટે પાણી
- મર્યાદિત ખેતી
- પર્યાવરણ સંતુલન

Hi, my name is Chandresh. I’m 24 year old, i am second year B.Ed student and 3 years of blogging experience. I enjoy sharing updates and insights on various topics. especially those related to education and current schemes.